تاریخ معاصر
-
مشروطهخواه تندرو
تاریخ ایرانشبی در قزوین، جمعی اندک اما مصمم در اتاقی بسته گرد آمدند: سیدضیاءالدین طباطبایی، رضاخان میرپنج و چند افسر دیگر. آنان به این جمعبندی رسیدند که اگر اصلاح از راه قانون و قرارداد ممکن نیست، نظم تازه باید با نیروی قزاق بر تهران تحمیل شود. و نام های خود را پشت قرآنی امضا کردند.
-
میراث آخرین شاه قاجار در غربت؛ از حسابهای ارزی نیویورک تا تربت کربلا
تاریخ ایرانبرای هرکدام از صیغههای دیگرم که در زیر نامشان نوشته میشد مبلغ ۲۰۰ پوند به عنوان مهریه و غیره تعیین نمودهام که باید به وسیله مجری این وصیتنامه بلافاصله پس از مرگ من به آنها پرداخت گردد: ۱- کشور خانم ۲- شمسه (چمسه) خانم [!] ۳- اگرا خانم [باید صغرا خانم باشد] ۴- کبرا خانم ۵- زرینتاج خانم
-
گزارشی از آبمیوهفروشیهای تهران نزدیک به نیم قرن پیش
تاریخ ایرانقدیمیترین آبمیوهفروش تهران، کافه صداقت در میدان شهناز [«امام حسین» کنونی] است. این کافه را ۳۰ سال پیش حاج اکبر محمدباقری به راه انداخت. در آن زمان، حاج اکبر در این کافه تابستانها آبمیوه و بستنی میفروخت.
-
به مناسبت درگذشت ملیپوش ماندگار ایرانی
قلیچخانی؛ پایان تراژیک اسطوره فوتبال در چنبره سیاست
تاریخ ایرانزندگی قلیچخانی فراتر از مستطیل سبز، متأثر از علایق چپگرایانهاش بود. او یکی از معدود ستارههایی بود که حاکمیت وقتِ پیش از انقلاب، به دلیل تواناییهای فنی فوقالعادهاش، مجبور به تحمل او بود.
-
شهرک خورشیدی تهران در ۴۸ سال پیش
تاریخ ایراندر شهرک خورشیدی هر خانه یک حیاط هم دارد که در اغلب آنها گل و گیاه سبز شده و حالت باصفایی پیدا کرده است. برای هرکدام از خانهها حدود ۲۱ هزار تومان خرج شده است و کانتینرها تبدیل به خانه شده است.
-
آسیبشناسی روایتهای ایدئولوژیک از گذشته ایران
تاریخ را به اهلش بسپارید، نه کاسبکاران فرصتطلب
تاریخ ایرانآنچه مغفول ماند، تاریخنگاری علمی و غیرایدئولوژیک بود. وقایع دیماه ۱۴۰۴ آفت و آسیب این نگاه به تاریخ را بازنمایاند. برای مقابله با آن اما باز بر طی کردن راههای اشتباه پیشین تکیه و تأکید شد؛ مسیری که نهتنها نسل جدید را به روایات رسمی جلب و جذب نمیکند، بلکه راه را بر روی تحریفکنندگان میگشاید.
-
وقتی در ایران مشروطه شد، در جهان جز دو سه کشور اروپایی از دموکراسی خبری نبود*
تاریخ ایرانبه لحاظی جامعهای که در آن مشروطه ایجاد شد از جامعه زمان سلجوقی عقبتر بود یعنی ثروت در آن کمتر است، سواد در آن کمتر است و ارتباطات اجتماعی هم کمتر است.
-
نیم قرن پیش در این دهکده ایرانی زنان فرمان میراندند
تاریخ جهانشما اگر در این کوهپایه زنی را دیدید که مشغول هیزمشکنی است نباید حیرت کنید زیراکه این کار تمامی زنها و دخترهای جوان زیارت است، یا اگر زنی را دیدید که سرگرم بنایی و خانهسازی و نقاشی است باز هم حیرت نکنید زیراکه در زیارت این قبیل کارها کار زنهاست!
-
آموزگاران خاموش ایران
تاریخ ایرانپس از شکست قطعی اعراب در جنگ ششروزه با اسرائیل، هنوز در تابستان ۱۹۶۸م/ ۱۳۴۷خ تبلیغات سیاسی به حمایت از رئیس (جمال عبدالناصر) کسی که گویا به اعراب وعده داده بود که صبحانه را در تلآویو و شام را در تهران خواهد خورد، روی در و دیوارها و ذهن مردم مصر رنگ نباخته بود.
-
مجلس متزلزل ایران در بحبوحه جنگ جهانی اول
تاریخ ایراندر پی تداوم جنگ جهانی اول و پیشروی نیروهای روسیه تا قزوین، نگرانیهای شدیدی از جهت تصرف پایتخت توسط قوای روسیه حاکم گردید... عدهای از نمایندگان مجلس سوم، مقامات دولتی، تجار و روحانیون، تهران را به مقصد قم ترک کردند.
-
تاریخ مهمترین علمی است که خواندن آن باید این روزها به عموم مردم توصیه شود
تاریخ ایرانمباحث تاریخی دوران قاجار و دوران مشروطه به بعد و عصر پهلوی بر روی امروز ایران بسیار تاثیرگذار است.
-
پای صحبت نخستین دختران پلیس در ایران ۵۹ سال پیش
تاریخ ایراندر مورد انتخاب دخترها برای انجام وظیفه در اداره مبارزه با مواد مخدره، کارگزینی شهربانی، معدل و ذوق و استعداد آنها در نظر گرفته است.
-
قومیتها راوی قصهی خود در قاب انقلاب شوند
اخبار دینپژوهشگر برجستهی مطالعات قومی در ایران معاصر از سه مؤلفهی راهبردی «عدالت روایی» در مواجهه با تنوع قومی و مذهبی ایران میگوید.
-
اردیبهشت ۱۳۵۱ پس از درخشش در جشنواره جهانی فیلم تهران
بهرام بیضایی: جمله تمسخرآمیز یکی از گردانندگان سینما، فیلم «رگبار» را نجات داد
تاریخ ایرانحتی حاضر شدیم این فیلم فقط در یک سینما نمایش داده شود، اما آقایان زیر بار نمیرفتند و استدلالشان این بود که چون در فیلم هیچیک از ستارگان مشهور سینمای فارسی شرکت ندارند، فروش نخواهد کرد. حتی یک روز یکی از گردانندگان سینماها که از مراجعات مکرر ما به ستوه آمده بود با عصبانیت گفت: «این چه فیلمی است که ساختهای؟!...»
-
به بهانه ۸۸ سالگی
ساخت تونل کندوان چقدر خرج برداشت؟
تاریخ ایراندر عرض این مدت ۹۰.۰۰۰ متر مکعب سنگ و خاک کنده و از تونل خارج گردیده و برای کندن قسمتهای سنگی در حدود ۴۶.۴۰۰ کیلوگرم دینامیت مصرف شده است.
-
درگذشت مورخ مردمنگار مردمی
کاشفی ، سید علیحدود دو هفته پیش محمد رئوف توکلی در نود و شش سالگی درگذشت.
-
روایت کاوه گلستان درباره عکسهایش از شهرنو؛ اردیبهشت ۵۷
تاریخ ایرانبرای گرفتن این عکسها در روسپیخانه امکان کار مخفیانه با دوربین نبود... از سویی مامورین انتظامی بنا بر وظیفه، از گرفتن عکس، در این محدوده ممانعت میکنند، و از سوی دیگر باجخورها و کارچاقکنها موی دماغ عکاس میشوند.
-
به بهانه درگذشت
روایت زندگی عیسی امیدوار؛ مردی که دور دنیا را با موتور گشت
تاریخ ایرانآنها شرایط بسیار سخت را تحمل کردند و حتی همراه با اسکیموها گوشت خام حیوانات مصرف کردند. همچنین یاد گرفتند با سورتمههایی که سگها میکشیدند سفر کنند.
-
سال سیاه دمپختکی در تهران ۱۲۰ سال پیش
تاریخ ایرانوضع مالی دولت بسیار بد بود، به طوری که حقوق کارمندان به دشواری پرداخت میشد. در چنین شرایط ناگواری، نخست قحطسالی شد و نرخ غلات روزبهروز فزونی یافت.
-
به بهانه صدوچهلودومین زادروز هری ترومن
اصل چهار ترومن در ایران و جنجال الاغهای قبرسی!
تاریخ ایرانبهندرت روستایی وجود داشت که دست رد به سینه اصل ۴ بزند و و هرگز از روستایی بیرون انداخته نشدیم...
-
از برادران امیدوار چه میدانیم؟
تاریخ ایرانعیسی و عبدالله امیدوار، اولین جهانگردان ایرانی در ۱۰۰ سال اخیر هستند. این دو برادر که اصالتشان به روستایی در طالقان بازمیگردد، در خیابان نظامی تهران ساکن بودند و اولین سفر ماجراجویانه خود را سال ۱۳۳۳ و با ۹۰ دلار و با دو دستگاه موتورسیکلت و با شعار «همه متفاوت، همه خویشاوند» آغاز کردند.
-
شرط امینی برای پذیرش نخستوزیری: وزرا به شخص خودم پاسخگو باشند نه شاه
تاریخ ایرانمجبور بودم او را قانع کنم که قصد ندارم چیزی بیش از یک نخستوزیر باشم. فقط میخواهم به او و مملکت خدمت کنم برای اینکه اعتقاد دارم این کشور به شاه احتیاج دارد. باید بگذارد خواستهای او را اجرا کنم و مستقیما در امور دولت دخالت نکند. باید به من اعتماد کند.»
-
چگونه «روسری سفیدها» کابوس رژیم حاکم آرژانتین شدند؟
تاریخ ایرانمادران انقلابی در آرژانتین، کمکم و با گذشت زمان، در دادگاهها و بازداشتگاهها، زمانی که در جستوجوی کودکانشان بودند، یکدیگر را پیدا کردند. نهادها و سازمانهای مختلف هیچ پاسخی به آنها نمیدادند، حتی به آنها نمیگفتند که کودکشان کجا بازداشت شدهاند.
-
شجریان کنسرتش را به خاطر حضور دوربینهای تلویزیون لغو کرد؛ اردیبهشت ۵۷
تاریخ ایراناز وقتی که کار خوانندگی را در رادیو کنار گذاشتهام نامههای زیادی از مردم دریافت کردهام و عده زیادی مرا متهم کردهاند که با نخواندن در رادیو سنگر را برای به اصطلاح موسیقی روز خالی کردهام.
-
کاریکاتور تقسیم ایران در یک مجله فکاهی انگلیسی؛ مهر ۱۲۸۶
تاریخ ایراناین کاریکاتور در مجله فکاهی «پانچ» چاپ لندن به تاریخ ۲ اکتبر ۱۹۰۷ برابر با ۹ مهر ۱۲۸۶ منتشر شده بود. (کاریکاتور را درون متن تماشا کنید)
-
ماجرای نخستین لابراتوراهای ساخت هروئین در ایران دهه ۴۰
تاریخ ایراندر ایران نخستین بار دکتر «مصطفوی» فرمول ساختن هروئین را از طریق تبدیل چونه تریاک به «هروئین» به کار برد و بعد از او پنجههای سیاه و گناهنکار دیگری با استفاده از این روش مشغول ساختن گرد سفید گردیدند.
-
کورش احمدی در همایش «خلیجفارس و تنگه هرمز» بررسی کرد
منازعات حقوقی بر سر تنگه هرمز؛ از عهدنامههای قرن نوزدهم تا کنوانسیون ۱۹۸۲/ اقدامات ایران درست و قابل دفاع هستند اما حد باید نگه داشته شود
تاریخ ایراندر گذشته، قدرتهای دریایی جهانی توانسته بودند با تکیه بر موقعیت دریایی خود و برخورداری از نیروی دریایی قدرتمند، در خلیجفارس حضور یابند؛ از پرتغالیها و هلندیها گرفته تا انگلیسیها و سرانجام، در دهه ۱۹۹۰، آمریکاییها. با این حال، در غیاب سایر کشورهایی که بعدها، پس از جنگ جهانی دوم، شکل گرفتند و در جغرافیای سیاسی منطقه ظاهر شدند، ایران همواره قدرت اصلی و عمده منطقهای در خلیجفارس بوده است. از همینرو، انگلیس سیاست مشخصی، یعنی مهار ایران، را در پیش گرفت.
-
مروری تاریخی بر تصمیمهای سخت در بزنگاههای بحران
مختاری اصفهانی: فروغی از اتهام وطنفروشی بیمی به دل راه نداد/ شکاف دولت و ملت مهمترین آسیبی است که کشور را در معرض فروپاشی و تهاجم خارجی قرار میدهد
تاریخ ایرانفقدان دموکراسی و آزادی سیاسی موجب شد رضاشاه از دوراندیشی نخبگان دهه نخست سلطنتش محروم و از مدیریت بحران جنگ اروپا ناتوان بماند.
-
اسلام عامل عقبماندگی نیست، بلکه عنصر هماهنگ با استعداد فرهنگیست
اخبار دین«خدمات متقابل اسلام و ایران» نوشته مرتضی مطهری، با هدف بررسی رابطه تاریخی و فرهنگی ایران و اسلام نگاشته شده و نشان میدهد این رابطه، رابطهای هم افزا، دوطرفه و تمدنساز بوده است.
-
ماجرای تاسیس بانک ملی ایران با سرمایه اولیه دو میلیون تومان
تاریخ ایرانبعد از سوم اسفند ۱۲۹۹ هیات دولت لایحه «قانون اجازه تاسیس بانک ملی ایران» را به مجلس شورای ملی تقدیم کرد. این لایحه در جلسه ۱۴ اردیبهشت ماه ۱۳۰۶ (دوره ششم قانونگذاری) به تصویب نهایی رسید و در ۲۱ اردیبهشت ماه همان سال از طرف رضاشاه توشیح شد.