قاجار

از شهید آقامحمدخان قاجار تا افتخار به عهدنامه ترکمانچای

موسوی، سیدعبدالجوادسال ۹۶ مصاحبه‌ای داشتم با فریدون مجلسی. در آستانۀ انتخاباتِ ریاست‌جمهوری بودیم و گفت و گویمان دربارۀ وزارت امورخارجه بود و عملکرد محمدجوادِ ظریف در دورِ اولِ دولت روحانی. گفت و گوی جالبی بود و شاید هنوز هم شنیدن و دیدنش خالی از لطف نباشد. فیلمش در آپارات موجود است. اما چه شد که یاد این گفت و گو افتادم؟

سنبل‌باجی؛ سوگلی بانفوذ فتحعلی‌شاه قاجار

تاریخ ایراندرباره سنبل‌باجی در تاریخ روایات متعددی آمده که گاهی هم با یکدیگر در تناقض است اما آن‌چه که در آن تردیدی نیست این‌که «فاطمه خانم، دختر عسکر کفشدوز رابُری، ازجمله زنان بانفوذ و مقتدر دربار فتحعلی‌شاه قاجار بود.»

توسعه - قانون؛ رویای ناتمام میرزا یوسف‌خان مستشارالدوله این فرزانه‌ی تبریزی

طرح ۱۹ بندی دیپلمات و متفکر برجسته تبریزی برای نجات ایران / چند کلمه درباره «یک کلمه»/ از پاریس تا تبریز؛ تولد حقوق بشر در جامه آیات و روایات

اخبار اندیشهیک کلمه، چیزی نبود جز تفسیری بر «اعلامیه حقوق بشر و اتباع کشور» که در ۲۶ اوت ۱۷۸۹ میلادی در گرماگرم انقلاب فرانسه به تصویب مجلس مؤسسان رسید. نویسنده کتاب به تعبیر آخوندزاده «جمیع آیات و احادیث را نیز به تقویت مدعای خود» بر آن بیفزود. این کتاب هرچند نزدیک به چهل سال پیش از انقلاب مشروطه نوشته شد، اما «اثر خویش را بر اذهان مشروطه خواهان به جا نهاد و اصولی که اعلام کرد در قانون اساسی به‌خصوص متمم قانون اساسی ایران انعکاس یافت»

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - تک نگاری زنان موثر ایران

این زنان در سکوت قدرت ایران را احیاء کردند / سه روایت از سه زن در سه دوره‌ی طوفانی ایران / راهی تازه برای نمایاندن منزلت زن ایرانی

اخبار اندیشهمجموعه‌ی «هما» با آگاهی از خلأ روایت های واقعی در باره زنان تلاشی است برای بازخوانی زندگی و زمانه‌ی زنانی که در دل ساختارهای مردانه‌ی قدرت، نقش‌آفرین بوده‌اند—گاه در سایه و گاه در متن، اما همواره اثرگذار.

رقص نور در آستانه ایمان؛ روایت هنر آینه‌کاری از صفویه تا امروز در حرم امام رضا(ع)

اخبار دینآینه‌کاری، این هنر درخشان و چندپاره، از دل تاریخ معماری ایران سر برآورده و در حرم امام رضا(ع) به اوج رسیده است؛ جایی که تکه‌های کوچک آینه، روایت‌گر قرن‌ها ارادت، ذوق هنری و جست‌وجوی نور در دل تاریکی هستند.

معرفی ۳ اثر نفیس کتابخانه ملک با موضوع حدیث سلسله‌الذهب

اخبار دینکتابخانه و موزه ملی ملک، موقوفه فرهنگی آستان قدس رضوی، به‌مناسبت دهه کرامت رضوی، سه اثر نفیس این مجموعه را با موضوع حدیث سلسله‌الذهب معرفی کرد.

پرونده «کمیته مجازات» گم شده است! / اگر ترور محمدعلی‌شاه به نتیجه می‌رسید می‌توانست برای کشور سودمند باشد

تاریخ ایرانجوادی یگانه: من اصولاً بر این باورم که ترور، کارکردی پایدار و درازمدت ندارد. ممکن است در کوتاه‌مدت صحنه سیاست را دگرگون کند، موازنه نیروها را بر هم بزند و روند تحولات را شتاب بخشد، اما در افق بلندمدت معمولاً به تثبیت یک نظم مطلوب منجر نمی‌شود. چه‌بسا واکنش‌های بعدی، صحنه را دوباره به نقطه‌ای نزدیک به پیش از ترور بازگرداند یا حتی وضعیت را پیچیده‌تر کند.

به مناسبت بازآرایی و بازنشر سقوط اصفهان به روایت کروسینسکی

چرا طباطبایی سقوط اصفهان را کلید فهم انحطاط ایران می‌داند؟/ گزارش راهب لهستانی از اصفهان و استانبول تا پاریس و تهران

اخبار اندیشهجواد طباطبایی درباره دیدگاه رساله «سقوط اصفهان به روایت کروسینسکی» می‌نویسد: «با مقایسه میان آنچه در این رساله از آن دو راهب می‌آورم و نوشته‌های تاریخی ایران که در آنها گزارشی از سقوط اصفهان آمده است، می‌توان به خوبی دریافت که در آغاز سده هجدهم چه شکافی میان دریافت‌های اهل نظر کشورهای اروپایی و ایران ایجاد شده بود و حتی راهبان مسیحی تا چه پایه با اندیشه جدیدی که با نوزایش تکوین پیدا کرده بود آشنایی به هم رسانده بودند.»

سی‌وششمین شماره «سیاست‌نامه» منتشر شد

از ابراهیم نبوی تا مسعود کیمیایی

اخبار اندیشه «پرونده» سی‌وششمین شماره سیاست‌نامه به طنز مطبوعاتی و «داستان جلد» به مسعود کیمیایی اختصاص یافته است.به

۲۲ هزار برگ سند متعلق به دوره قاجار برای موزه آستان قدس خریداری شد

تاریخ ایرانحجت‌الاسلام‌ حسینی گفت: ضبط ۸۷ ساعت مصاحبه با مدیران آستان قدس رضوی و ضبط صد ساعت مصاحبه با فراشان حرم مطهر رضوی، ازجمله دستاوردهای اداره اسناد در حوزه تاریخ شفاهی در سال گذشته به شمار می‌آید.

سفرنامه «ایران، سرزمین ائمه» منتشر شد

اخبار دینکتاب «ایران، سرزمین ائمه» سفرنامه یک مستشرق کانادایی است که در دوره قاجار از طرف آمریکا ماموریت پیدا می‌کند تا برای تبلیغ مسیحیت به ایران سفر کند.

پدر برق ایران و ناجی تهرانی‌ها در قحطی بزرگ

تاریخ ایرانحاج حسین همچنان انگشت به دهان نظاره‌گر این شاهکار خلقت بود که نگهبان کارخانه به کنایه به او می‌گوید: «مگر خیال خریدش را داری؟» امین‌الضرب پاسخ می‌دهد: «اگر ارزان بدهند، می‌خرم.» صاحب کارخانه که از ماجرا باخبر می‌شود قیمت ۵۰۰ هزار تومان را به او پیشنهاد می‌دهد.

جنگ جهانی اول در ایران به روایت یک شاهد عینی

تاریخ ایرانیادداشت‌های روزانه قهرمان‌میرزا روایتی دست اول از اوضاع ایران در جنگی خانمان‌سوز است؛ جنگی که بازی بزرگان بود و ایرانیان قربانیانش؛ مزارع بسیاری به آتش نزاع طرفین یا ملخ‌زدگی از بین رفت، بازارها به هنگام عقب‌نشینی یکی از طرفین می‌سوختند و نهایت، قحطی جان‌های بسیاری را گرفت.

از میراث مقاومت ملی تا مجاهدت عباس میرزا در صیانت از ایران

اخبار دیندوره قاجار و به‌ویژه عصر جنگ‌های ایران و روس، یکی از آزمون‌های دشوار برای بقای ملی بود؛ دورانی که در آن شاهزاده‌ای نستوه به نام عباس میرزا، پرچم مقاومت را در برابر ماشین جنگی دشمن برداشت.

«کوشش»؛ روزنامه‌ای که ۵۲ سال با تاریخ ایران همراه بود

تاریخ ایراناین روزنامه در ابتدا به صورت سه شماره در هفته در چهار صفحه و هر صفحه پنج ستون منتشر می‌گردید و بعد از آن در سال ششم انتشار (۱۳۰۷) به صورت روزانه با قطع بزرگ و حروف خیلی ریز در چهار صفحه و هفت ستون چاپ شده است.

تازه‌ترین روایت از نهضت جنگل

تاریخ ایرانمیرزا کوچک فرزند میرزا بزرگ در سال ۱۲۵۷ه.ش در محله قدیمی استادسرا شهر رشت در خانواده‌ای متوسط چشم به جهان گشود. پدر و مادر وی از خاندان رشوندهای الموت قزوین بودند. وی سنین آغاز عمر را در مدرسه حاجی حسن واقع در صالح‌آباد شهر رشت و مدرسه جامع به آموختن صرف و نحو و تحصیلات دینی گذرانید.

تاریخ‌گرایی در میان بختیاران از دیرباز ریشه در سنت‌ها و آداب قوم داشته است

تاریخ ایرانایلخانان بختیاری و حتی برخی از ایل بانوان عموماً فرهیخته و ادب‌ور و بخصوص تاریخ‌دان بوده‌اند. در دورافتاده‌ترین روستاهای بختیاری و چهارمحال به شهادت سیاحتگران و ناظران کتابخانه‌های ارزشمند فراهم ساخته دفترخوانان و کتابداران و خوشنویسان و وراقان و هنرمندان کتاب‌آرا گرد آورده بودند.